VI Ka 411/25 - uzasadnienie Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie z 2025-11-20

Warszawa, dnia 29 października 2025 r.

Sygn. akt VI Ka 411/25

1

2WYROK

2.1W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

3Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie:

4 Przewodniczący: SSO Remigiusz Pawłowski

5 Sędziowie: SO Adam Bednarczyk

6 SO Sebastian Mazurkiewicz

8protokolant: protokolant sądowy D. M.

9przy udziale prokuratora Waldemara Basteckiego

10po rozpoznaniu dnia 29 października 2025 r.

11sprawy M. M., syna J. i I., ur. (...) w W.

12skazanego wyrokiem łącznym

13na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego

14od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie

15z dnia 10 grudnia 2024 r. sygn. akt VIII K 1171/23

I.  zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że:

1.  uchyla rozstrzygnięcie o karze łącznej zawarte w pkt I i zaliczenie na jej poczet okresów pozbawienia wolności zawarte w pkt III zaskarżonego wyroku;

2.  na podstawie art. 85 § 1 kk, 86 § 1 kk i 87 § 1 kk łączy karę ograniczenia wolności, opisaną w pkt 2 komparycji wyroku z karą pozbawienia wolności, opisaną w pkt 5 komparycji wyroku i wymierza karę łączną roku i 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności;

3.  na podstawie art. 63 § 1 kk na poczet powyższej kary łącznej zalicza skazanemu okresy pozbawienia wolności w dniu 19 lipca 2019r. od godz. 15:40 do godz. 21:15 i od dnia 14 maja 2024r. do dnia 29 października 2025r.;

4.  na podstawie art. 572 kpk umarza postepowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego w zakresie wyroku opisanego w pkt I komparycji zaskarżonego orzeczenia;

II.  w pozostałym zakresie wyrok utrzymuje w mocy;

III.  zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. B. B. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych netto plus VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej skazanemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym;

IV.  zwalnia skazanego z obowiązku uiszczenia wydatków postępowania odwoławczego ustalając, że ponosi je Skarb Państwa.

19SSO Remigiusz Pawłowski SSO Adam Bednarczyk SSO Sebastian Mazurkiewicz

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VI Ka 411/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi Północ w Warszawie z dnia 10 grudnia 2024r. o sygn. akt VIII K 1171/23.

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

co do winy

co do kary

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 3 k.p.k. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

art. 439 k.p.k.

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

uchylenie

Zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

- rażąco niewspółmiernie surowe obie kary łączne, wymierzone na zasadzie asperacji w sytuacji, gdy w obu wypadkach dolna granica wynosiła rok i 7 miesięcy;

- obraza prawa procesowego w postaci art. 7 kpk poprzez nieprawidłową ocenę opinii o skazanym i wyciągnięcie z niej niedostatecznie pozytywnych dla skazanego wniosków, mimo młodego wieku, bezkonfliktowej postawy, krytycznego podejścia do popełnienia przypisanych mu czynów, przestrzegania przez niego regulaminu i zmotywowania do realizacji ról społecznych na wolności;

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Analizę zaskarżonego wyroku, niezależnie od podniesionych zarzutów należało rozpocząć od oceny stanu prawnego, jaki został zastosowany przez Sąd pierwszej instancji. Możliwość wyboru dawało brzmienie art. 81 ustawy nowelizującej kodeks karny z dniem 24 czerwca 2020r., a następnie art. 4§1 kk, bowiem wśród wyroków, jakie zostały poddane ocenie, a które miały potencjał wygenerowania kary łącznej, znajdował się wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Woli w Warszawie o sygn. akt III K 1259/19, który uprawomocnił się w dniu 18 grudnia 2019r. Sąd Rejonowy słusznie zastosował obecnie obowiązujące przepisy, bowiem dawały one potencjalną możliwość połączenia kar orzeczonych w pięciu wyrokach, gdy stan obowiązujący w dniu 23 czerwca 2020r. eliminował z tej listy dwie kary pozbawienia wolności już w całości odbyte.

Sąd Okręgowy z urzędu stwierdził naruszenie prawa materialnego, które wymagało korekty w trybie art. 440 kpk. Sąd uznał, że nie jest dopuszczalne połączenie tzw. kary mieszanej, wymierzonej w sprawie Sądu Rejonowego dla Warszawy Woli w Warszawie o sygn. akt III K 1259/19 na zasadach ogólnych opisanych w art. 87§1 kk, regulujących możliwość połączenia kar pozbawienia i ograniczenia wolności, co miało miejsce w pkt I zaskarżonego wyroku. Kara ta, składająca się z dwóch elementów ma swoją specyfikę, z czym związana jest szczególna regulacja jej łączenia z innymi karami, opisana w art. 87§2 kk. Wynika z niej, że karę taką można połączyć z inną karą jedynie w sytuacji gdy spełnione zostaną dwa warunki. Po pierwsze, kara łączna nadal będzie miała formę mieszaną, a po drugie, zostaną w ten sposób spełnione cele kary. Przepis ten został wprowadzony do kodeksu z dniem 1 lipca 2015r. wraz z instytucją kary mieszanej, wyrażonej w art. 37b kk i choć jednocześnie liberalizował zasady łączenia kar pozbawienia wolności i ograniczenia wolności, nadmiernie surowe przed wyrokiem TK z dnia 11 czerwca 2019 r. sygn. akt P 20/17, miał również służyć uregulowaniu możliwości wydawania kar łącznych w oparciu o kary mieszane.

Sąd Okręgowy w pełni podziela argumenty przedstawione w wyroku Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2021r. o sygn. akt III KK 126/21, gdzie stwierdzono, że „w myśl art. 87 § 2 KK, w wypadku wymierzenia przez sąd kar jednostkowych o charakterze sekwencyjnym, możliwe jest orzeczenie przez sąd jednocześnie łącznej kary pozbawienia wolności i ograniczania wolności, przy przyjęciu, że cele kary zostaną w ten sposób spełnione, jeżeli kara łączna pozbawienia wolności nie przekroczyłaby 6 miesięcy, a kara łączna ograniczenia wolności – 2 lat. Przepis art. 87 § 2 KK ma przy tym charakter lex specialis w stosunku do art. 86 § 1 KK i stanowi jednocześnie wyjątek od zasady łączenia kary pozbawienia wolności z karą ograniczenia wolności w myśl art. 87 § 1 KK”. W wyroku Sądu Najwyższego z 29 maja 2018r. wskazano natomiast, że „bezsprzecznie kara sekwencyjna pozbawienia wolności i ograniczenia wolności wymierzona zostaje w oparciu o art. 37b KK jako jedna kara. Nie można jej traktować jako dwóch odrębnych i niezależnych skazań na kary określone w art. 32 pkt 2 KK i art. 32 pkt 3 KK. Ta ustawowa nierozerwalność obu kar wymierzonych za jeden czyn, powoduje że ewentualna kara łączna nie jest wymierzana w oparciu o art. 87 § 1 KK, lecz szczególny dla tego rodzaju kary przepis art. 87 § 2 KK”. Powyższe prowadzi do wniosku, że jeśli nie zachodzą warunki do orzeczenia mieszanej kary łącznej lub cele kary nie mogły by zostać w ten sposób osiągnięte, należy postepowanie w zakresie wydania wyroku łącznego z udziałem tej kary umorzyć, nie zaś sięgać po konstrukcję opisana w art. 87§1 kk.

W realiach niniejszej sprawy nie było zatem możliwe scalenie ze sobą elementów kary sekwencyjnej ze sprawy o sygn. akt III K 1259/19, co zresztą całkowicie wypaczało charakter tej kary i sens jej orzekania, jak i połączenie z karą roku i sześciu miesięcy pozbawienia wolności, wymierzonej w sprawie Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi Północ w Warszawie o sygn. akt III K 588/19, z uwagi na możliwą wysokość kary łącznej przekraczającej sześć miesięcy pozbawienia wolności. Dopuszczalne natomiast było połączenie ostatniej z wymienionych kar z karą ograniczenia wolności, wymierzoną w sprawie Sądu Rejonowego dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie, szczególnie że zarządzone zostało wykonanie kary zastępczej pozbawienia wolności. Sąd operując w widełkach między rok i siedem miesięcy pozbawienia wolności, a rok i dziewięć miesięcy pozbawienia wolności, wymierzył karę łączną na zasadzie asperacji, skracając tę sumę kar o miesiąc, czyli maksymalnie względem tego, na co pozwalały obowiązujące przepisy. Analizując tę część zaskarżonego wyroku pod kątem zakazu reformationis in peius Sąd stwierdził, że po zaskarżonym wyroku, pomijając kwestie zaliczeń okresów odbytych, które w obu przypadkach były tożsame, skazany miał do odbycia karę dwóch lat i czterech miesięcy pozbawienia wolności, zaś po wyroku Sądu odwoławczego karę roku i ośmiu miesięcy pozbawienia wolności oraz karę mieszaną sześciu miesięcy pozbawienia wolności i ośmiu miesięcy ograniczenia wolności. Sąd Okręgowy stanął na stanowisku, że skrócenie okresu pozbawienia wolności o dwa miesiące więcej, mimo pozostawienia do wykonania kary ośmiu miesięcy ograniczenia wolności, która wciąż ma postać wolnościową, jest dla skazanego względniejsze.

Odnośnie drugiej kary łącznej, wymierzonej w pkt II zaskarżonego wyroku, Sąd Okręgowy nie dostrzegł jakichkolwiek uchybień, zarówno pod względem ustalonego zbiegu realnego, jak i wysokości wymierzonej kary łącznej. Czyny, za które orzeczono kary jednostkowe zostały popełnione w odstępie ponad roku i były skierowane przeciw zupełnie różnym dobrom prawnie chronionym (art. 62 ust 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii i art. 280§1 kk). Nie dawało to ustalenie argumentów za nadmiernym łagodzeniem kary łącznej. Podobnie rzecz się miała z oceną życiowej postawy skazanego względem porządku prawnego, zarówno w ujęciu ogólnym, jak i tej aktualnej. Jak wynika z informacji o karalności, skazany był dotąd karany sześciokrotnie, m.in. za poważne przestępstwa kwalifikowane z art. 62 ust 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, art. 280§1 kk, art. 200§1 kk, popełnione w latach 2019-2021. Mimo młodego wieku jest osobą niewątpliwie niepoprawną i zdemoralizowaną. Jest od trzech lat pozbawiony wolności, lecz mimo to opinia o nim jest zmienna, w ostatnim czasie negatywna. Mimo upływu czasu skazany wciąż funkcjonuje w warunkach zakładu typu zamkniętego, co świadczy o braku postępów w dziedzinie jego resocjalizacji. Choć krytycznie wypowiada się o swojej przestępczej aktywności, nie sympatyzuje z subkulturą więzienną, uczestniczy w programach readaptacji społecznej i zrealizował założenia (...), to tylko w tym roku został cztery razy ukarany dyscyplinarnie. Nie można jego postawy ocenić, jako wzorowej uzasadniającej szczególna promocję w ramach wymierzania kary łącznej, szczególnie mając na uwadze dyrektywy płynące z art. 85a kk.

W tym stanie rzeczy, skoro Sąd miał możliwość wymierzenia kary łącznej między dwa lata i sześć miesięcy pozbawienia wolności (nie zaś rok i siedem miesięcy, jak błędnie przyjęto w uzasadnieniu wyroku, a dalej w apelacji obrońcy), a trzy lata i jedenaście miesięcy pozbawienia wolności, skrócenie kary o trzy miesiące nie może być uznane za rażąco niewspółmiernie surowe, a tylko takie wnioski uprawniałyby do wydania w tym zakresie wyroku reformatoryjnego.

Wniosek

Złagodzenie kar łącznych do roku i 7 miesięcy pozbawienia wolności lub uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sadowi pierwszej instancji.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

W zakresie pierwszego z poddawanych ocenie węzłów kary łącznej, z uwagi na dokonane przekształcenia wniosek o złagodzenie kary stał się bezprzedmiotowy. Odnośnie węzła drugiego, wymierzenie kary łącznej na poziomie wnioskowanym w apelacji był niedopuszczalny z punktu widzenia zasad opisanych w art. 86§1 kk, zaś dalsze łagodzenie, niż uczynił to Sąd Rejonowy, jak wyżej wykazano było bezzasadne. W apelacji nie przedstawiono żadnych argumentów za wydaniem orzeczenia kasatoryjnego, a Sąd również nie dostrzegł takich z urzędu.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Obraza prawa materialnego inna niż kwalifikacja prawna czynu, w zakresie błędnego zastosowania art. 87§1 kk.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

Utrzymanie w mocy wyroku w powyższym zakresie, dotkniętym wskazaną wadą byłoby rażąco niesprawiedliwe – art. 440 kpk. Zmiana nastąpiła na korzyść skazanego.

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.11.

Przedmiot utrzymania w mocy

0.1Zakres utrzymania w mocy wraz z uzasadnieniem opisany w części 3.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Zakres utrzymania w mocy wraz z uzasadnieniem opisany w części 3.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.11.

Przedmiot i zakres zmiany

0.0.1Zmiana wraz z uzasadnieniem opisana w części 3 uzasadnienia

Zwięźle o powodach zmiany

Zmiana wraz z uzasadnieniem opisana w części 3 uzasadnienia

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

W pkt I.3 na poczet nowej kary łącznej zaliczono okresy pozbawienia wolności, w tym okres kary aktualnie wykonywanej, do dnia wyrokowania.

W pkt I.4 umorzono postępowanie w zakresie wydania wyroku łącznego, co do jednej, wymienionej tam kary. Uzasadnienie tego stanowiska przedstawiono w części 3 uzasadnienia.

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

Zasądzono na rzecz obrońcy z urzędu wynagrodzenie za pełnioną obronę. Skazanego zwolniono z obowiązku ponoszenia wydatków postepowania odwoławczego, mając na uwadze fakt jego pozbawienia wolności, jak również sytuacje majątkową.

7.  PODPIS

0.11.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca skazanego.

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wysokość kar łącznych.

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

co do winy

co do kary

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

art. 439 k.p.k.

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

uchylenie

Zmiana

Dodano:  ,  Opublikował(a):  Małgorzata Hejduk
Podmiot udostępniający informację: Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
Data wytworzenia informacji: