VI Ka 447/25 - uzasadnienie Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie z 2025-11-28

Warszawa, dnia 6 listopada 2025 r.

Sygn. akt VI Ka 447/25

1

2WYROK

2.1W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

3Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie:

4 Przewodniczący: Sędzia SO Agnieszka Wojciechowska-Langda

5

6protokolant: protokolant sądowy Jakub Stuleblak, protokolant sądowy Aneta Dygas

7przy udziale prokuratora Wojciecha Groszyka

8po rozpoznaniu dnia 23 października 2025 r.

9sprawy P. C., syna J. i E., ur. (...)

10w M.

11oskarżonego o przestępstwo z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 § 1 kk, art. 270 § 1 kk w zw. z art. 12 § 1 kk

12na skutek apelacji wniesionych przez obrońcę oskarżonego i pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej

13od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie

14z dnia 24 stycznia 2025 r. sygn. akt IV K 166/23

I.  zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że w punkcie II z podstawy prawnej skazania eliminuje art. 12 k.k.;

II.  utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok w pozostałej części;

III.  zasądza na rzecz Skarbu Państwa od oskarżonego P. C. kwotę 180 zł, a od oskarżycielki posiłkowej A. Ż. kwotę 100 zł tytułem opłaty za postępowanie odwoławcze oraz od obojga po połowie pozostałe koszty sądowe w instancji odwoławczej.

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VI Ka 447/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie, IV Wydziału Karnego z dnia 24 stycznia 2025 roku sygn. akt IV K 166/23

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

co do winy

co do kary

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 3 k.p.k. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

art. 439 k.p.k.

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

uchylenie

Zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1.

Obraza przepisów prawa materialnego i postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia:

1)  art. 278 § 1 kk poprzez błędne zakwalifikowanie zaboru w celu przywłaszczenia telefonu komórkowego Marki S. (...) (...) (...) o wartości 413 zł jako przestępstwo kradzieży, podczas gdy mienie to zostało oskarżonemu powierzone przez policję za zgodą prokuratora wraz z zobowiązaniem do sprawowania nad nim opieki, co jest przywłaszczeniem powierzonej rzeczy ruchomej a więc dokonaniem przestępstwa określonego w art. 284 § 2 kk, które jednak z uwagi na wartość przywłaszczonego mięśnia winno być zakwalifikowane jako wykroczenie stypizowane w art. 119 § 1 k.w.,

2)  art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez dokonanie oceny dowodów sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego co doprowadziło do przyjęcia wadliwych ustaleń w zakresie okoliczności stanowiących podstawę faktyczną wyroku,

3)  art. 5 § 2 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie, pomimo iż opinia biegłego z zakresu badania pisma ręcznego nie wykluczyła okoliczności, że podpisy pod umowami kupna sprzedaży samochodu marki L. (...) o numerze VIN (...) oraz ciągnika rolniczego marki Z. (...) numerze nadwozia (...) nakreślił zmarły J. L. (1) uznając jednocześnie przedmiotową opinię za dowód w sprawie i sporządzoną przed podmiot legitymujący się kwalifikowaną wiedzą oraz doświadczeniem jak również szczegółową i logicznie uzasadnioną,

4)  art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. i art. 170§ 1a k.p.k. poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych złożonych ustnie do protokołu rozprawy w dniu 20 stycznia 2025 roku pomimo, iż teza dowodowa jednoznacznie wskazywała, iż złożone wnioski dowodowe zmierzały do wskazania okoliczności potwierdzających niepopełnienie przez oskarżonego zarzucanych mu czynów tj. wykazania, że podpisy znajdujące się na umowach kupna sprzedaży samochodu marki marki L. (...) o numerze VIN (...) ciągnika rolniczego marki Z. (...) o numerze nadwozia (...) nakreślone zostały przez J. L. (1),

5)  art. 167 k.p.k. poprzez nie podjęcie inicjatywy dowodowej w zakresie:

- dopuszczenia dowodu z opinii z biegłego z zakresu neurologii na okoliczność czy J. L. (1) w chwili składania podpisów pod umowami kupna sprzedaży cierpiał na upośledzenie kończyny a jeżeli tak, to czy upośledzenie kończyny miało wpływ na zdolność J. L. (1) do składania przez niego podpisów,

- dopuszczenia dowodu z opinii z zakresu badania pisma ręcznego na okoliczność czy upośledzenie kończyny J. L. (1) w wyniku niedowładu czyniło nieprawdopodobnym złożenie przez niego dwóch niemal identycznych podpisów,

2. błąd w ustaleniach faktycznych mający bezpośredni wpływ na treść wyroku tj.

a) ustalenie braku woli zmarłego J. L. (1) do zawarcia umorzy sprzedaży samochodu marki L. (...) o numerze VIN (...) oraz ciągnika rolniczego marki Z. (...) o numerze nadwozia (...) z oskarżonym z uwagi na dokonanie przez J. L. (1) opłaty za miejsce parkingowe,

b) ustalenie okoliczności sfałszowania umowy sprzedaży samochodu L. (...) o numerze VIN (...) oraz ciągnika rolniczego marki Z. (...) o numerze nadwozia (...) z uwagi na niewielkie prawdopodobieństwo złożenia dwóch identycznych podpisów przez cierpiącego na upośledzenie kończyny w wyniku niedowładu Jerze L.,

c) ustalenie braku wali zmarłego J. L. (1) do zawarcia umowy sprzedaży samochodu L. (...) o numerze VIN (...) oraz ciągnika rolniczego marki Z. (...) o numerze nadwozia (...) z oskarżonym z uwagi na okoliczność, że zmarły miał uczynić oskarżonego swoim spadkobiercą w formie aktu notarialnego co skutkowało brakiem potrzeby sporządzania niedługo przed śmiercią J. L. (1) umów sprzedaży.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

W pierwszej kolejności zasadnym jest odniesienie się do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 278 § 1 k.k.

Art. 278 § 1 k.k. stanowi, że kto zabiera w celu przywłaszczenia cudzą rzecz ruchomą, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. W sprawie nie bez znaczenia pozostawał fakt, że oskarżony miał pełną świadomość, że zarówno mieszkanie denata, jak i znajdujące się w nim przedmioty w szczególności telefon komórkowy marki S. (...) (...) (...) nie stanowią jego własności i wchodzą w skład masy spadkowej po zmarłym. Jak wynika z ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd Rejonowy oskarżony posiadał również wiedzę, że zmarły miał córkę, która była spadkobiercą zmarłego. Sam fakt, że oskarżonemu który w toku postępowania przygotowawczego przedstawił organom ścigania pełnomocnictwo udzielone przez zmarłego, wydane zostały klucze do mieszkania zmarłego J. L. (1) nie stanowi jeszcze, że miał on prawo dysponować znajdującym się w lokalu telefonem komórkowym zmarłego, przy braku testamentu sporządzonego na jego rzecz. Tym samym Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że zabranie z mieszkania w W. przez oskarżonego telefonu komórkowego marki S. (...) (...) (...) wbrew wiedzy i woli spadkobiercy zmarłego J. L. (2) nastąpiło bez jakiejkolwiek podstawy prawnej a czyn ten wypełnia znamiona przestępstwa stypizowanego w art. 278 § 1 k.k. tj. przestępstwa kradzieży, a nie przestępstwa przywłaszczenia określonego
w art. 284 § 2 k.k.

Jednocześnie Sąd Rejonowy prawidłowo przyjął w pkt I zaskarżonego wyroku konstrukcję czynu ciągłego. Oskarżony, działając w krótkich odstępach czasu tj. od dnia 10 grudnia 2016 roku do dnia 12 stycznia 2017 roku (do dnia dokonania rejestracji pojazdu w urzędzie), działając z góry powziętego zamiaru popełnił trzy czyny skierowane przeciwko mieniu - dokonał kradzieży samochodu osobowego marki L. (...), ciągnika rolniczego marki Z. (...) i telefonu komórkowego marki S. (...) (...) (...). Czyn ciągły w rozumieniu art. 12 § 1 k.k. może składać się zarówno z pojedynczych zachowań, które samodzielnie realizują znamiona przestępstwa, jak i z zachowań, które samodzielnie realizują i znamiona przestępstwa, i znamiona wykroczenia. Aby oddać zatem kompleksową zawartość kryminologiczną zachowania oskarżonego, prawidłowo Sąd Rejonowy przyjął, że czyny te popełnione zostały w warunkach czynu ciągłego, tylko bowiem taka ocena zachowania oskarżonego polegającego na kradzieży przedmiotowych ruchomości, wyczerpuje zawartość bezprawia aktywności oskarżonego. W warunkach niniejszego postępowania nie jest możliwa ocena kradzieży samego telefonu komórkowego przez pryzmat wyłącznie wzorców wykroczeniowych.

Sąd meriti prawidłowo i wyczerpująco zgromadził materiał dowodowy w sprawie. Opinia biegłego sądowego, którą kwestionuje w swojej apelacji oskarżony, a która stanowiła źródło ustaleń faktycznych Sądu meriti wykluczyła, aby podpisy pod umowami sprzedaży pojazdów, którymi posłużył się oskarżony zostały nakreślone przez samego oskarżonego, a jednocześnie nie są one podpisami zmarłego J. L. (1). Równocześnie z opinii tej wynika, że zarówno podpis pod umową sprzedaży samochodu osobowego, jak i pod umową sprzedaży ciągnika rolniczego mogły zostać wykonane przez tą samą osobę. W ocenie Sądu Okręgowego, podzielającego przyjętą przez Sąd Rejonowy ocenę rzeczonego dowodu w kontekście całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, sporządzona przez biegłego grafologa opinia jest przekonywująca i zupełna. Biegły wyjaśnił bowiem, że nakreślone na umowach sprzedaży pojazdów i kopiach umów znajdujących się w aktach sprawy imię i nazwisko (...) wykazują wysoką zgodność cech topograficznych, geometrycznych oraz przebiegu i kształtu linii pisma, co z kolei prowadzi do wniosku, że mogły one powstać w wyniku fałszerstwa tzw. metodą na prześwit. Sąd Okręgowy podziela powyższe wnioski biegłego, sprzeczne bowiem z zasadami logiki i doświadczenia życiowego jest nakreślenie dwóch podpisów o tak wysokiej zgodności cech topograficznych, geometrycznych oraz zgodnych w zakresie przebiegu i kształtu pisma, a tym bardziej przez osobę, która mogłaby posiadać niedowład kończyny górnej, którą nakreślała kwestionowane podpisy. Bezsprzecznie zatem podpisy złożone pod umową sprzedaży samochodu osobowego i ciągnika rolniczego zostały sfałszowane, a jednocześnie bezsprzecznie nie nakreślił ich oskarżony P. C..

W świetle powyższego, w kontekście pozostałych zgromadzonych w sprawie dowodów – wszechstronnie, szczegółowo i zgodnie z regułami art. 7 k.p.k. ocenionymi przez sąd I instancji, prowadzenie dalszego postępowania dowodowego na okoliczności, które skarżący wskazuje w pkt 4,5 zarzutów apelacyjnych jawi się jako jedynie zmierzające do przedłużenia postępowania.

Co do zarzutów apelacji w zakresie błędu w ustaleniach faktycznych Sąd Rejonowy nie dopuścił się żadnych uchybień w tym zakresie, a co za tym idzie dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, słusznie stwierdzając winę oskarżonego. Wskazać należy, że irrelewantne w okolicznościach niniejszej sprawy pozostaje to, na jaki okres czasu opłacone zostało miejsce parkingowe dla pojazdu marki L. (...); faktem jest natomiast, co wynika z zeznań przesłuchanego świadka pracownika parkingu, że pojazd ten dopiero po śmierci J. L. (1) przestał być tam parkowany. A zatem oskarżony wszedł w posiadanie samochodu osobowego i ciągnika rolniczego dopiero po śmierci J. L. (1). Irrelewantne jest również to, jaka była wola zmarłego
w zakresie przeniesienia posiadania pojazdu osobowego i ciągnika rolniczego oskarżonemu. Bezsprzecznie bowiem, wobec niespodziewanej śmierci J. L. (1), nie doszło do sporządzenia przez niego umów przenoszących własność ruchomości na oskarżonego. Oskarżony dopiero po śmierci J. L. (1) – a zatem w chwili, gdy prawo własności rzeczonych pojazdów przysługiwało pokrzywdzonej jako spadkobiercy zmarłego, objął władztwo nad tymi pojazdami. Władztwo to w świetle przepisów prawa spadkowego było nielegalne i pozbawione jakiejkolwiek podstawy prawnej, nastąpiło bowiem bez woli aktualnego właściciela ruchomości – pokrzywdzonej.

Wniosek

Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanych mu czynów.

Ew. uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Brak uzasadnionych podstaw do uniewinnienia oskarżonego bądź uwzględnienie alternatywnego wniosku zawartego w apelacji

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Poprawienie przez Sąd Okręgowy błędnej kwalifikacji prawnej w pkt II wyroku poprzez wyeliminowanie z podstawy prawnej czynu przypisanego oskarżonemu przepisu art. 12 kk

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że oskarżony podrobionymi umowami sprzedaży samochodu osobowego marki L. (...) o numerze VIN (...) oraz ciągnika rolniczego marki Z. (...) o numerze nadwozia (...) posłużył się w dniu 12 stycznia 2017 roku, tym samym zasadnym było na podstawie art. 455 k.p.k. poprawienie błędnej kwalifikacji prawnej poprzez wyeliminowanie z podstawy czynu przypisanego oskarżonemu art. 12 kk.

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.11.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.11.

Przedmiot i zakres zmiany

0.0.1w pkt II wyroku poprzez wyeliminowanie z podstawy prawnej czynu przypisanego oskarżonemu przepisu art. 12 kk

Zwięźle o powodach zmiany

Z opisu przypisanego czynu wynika, że oskarżony podrobionymi umowami sprzedaży samochodu osobowego marki L. (...) o numerze VIN (...) oraz ciągnika rolniczego marki Z. (...) o numerze nadwozia (...) posłużył się w konkretnym dniu tj. dniu 12 stycznia 2017 roku

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III.

O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł w oparciu
o przepis art. 636 § 2 k.p.k. w zw. z art. 633 k.p.k. i obciążył oskarżonego
i pokrzywdzoną obowiązkiem zapłaty na rzecz Skarbu Państwa opłaty
w wysokości kolejno 180,00 zł i 100 zł, przy czym wysokość opłaty zasądzonej od oskarżonego ustalona została na podstawie art. 8 w zw. z art. 1 ustawy o opłatach w sprawach karnych, zaś wysokość opłaty zasądzonej od oskarżyciela posiłkowego na podstawie art. 13 ust. 2 tejże ustawy.

7.  PODPIS

Dodano:  ,  Opublikował(a):  Rafał Kwaśniak
Podmiot udostępniający informację: Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
Data wytworzenia informacji: