Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 1 października 2025 r.

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VII Wydział Pracy
i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący: SSO Dorota Michalska

Protokolant: st. sekr. sądowy Anna Kapanowska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2025 r. w Warszawie

sprawy T. G.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W.

o należności z tytułu składek na ubezpieczenia

na skutek odwołania T. G.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W.

z dnia 17 stycznia 2024 r. znak (...)-(...)

1.  zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że stwierdza, że T. G. nie jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych;

2.  znosi wzajemnie między stronami koszty postępowania w sprawie.

VII U 640/24

UZASADNIENIE

W dniu 19 lutego 2024 r. T. G. wniósł odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z dnia 17 stycznia 2024 r., znak: (...), stwierdzającą że T. G. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Socjalnych, a zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie 109 973,89 zł.

Odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz umorzenie postępowania w sprawie. Uzasadniając swoje stanowisko T. G. podniósł, że padł ofiarą kradzieży tożsamości, o czym zawiadomił organy ścigania, w tym Komendę Rejonową Policji W. (...). W następstwie kradzieży tożsamości odwołujący widniał jako właściciel i prezes zarządu (...) sp. z o.o. z siedzibą w W.. T. G. wskazał, że nie jest w posiadaniu żadnych dokumentów związanych z tą spółką oraz nigdy nie pełnił w niej funkcji kierowniczej, przed Sądem Rejonowym dla m.st. Warszawy w Warszawie pod sygn. akt XVII GC 1549/21 toczy się postępowanie sądowe z jego powództwa przeciwko (...) sp. z o.o. w W. o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego między powodem a pozwaną spółką ( odwołanie z dnia 14 lutego 2024 r. – k. 3-4 a.s.).

Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołania, a uzasadniając przedstawione stanowisko wskazał, że fakt toczącego się postępowania o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego pomiędzy odwołującym i spółką (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie, bowiem postępowanie to nadal się toczy. W ocenie organu rentowego, jeśli nie zostało jednoznacznie przesądzone, że stosunek prawny pomiędzy ubezpieczonym a spółką nie istniał, to organ rentowy nie znajduje podstawy do zmiany zaskarżonej decyzji ( odpowiedź na odwołanie – k. 8-9 a.s.).

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

T. G., urodzony (...) mieszka w Norwegii, w związku z wezwaniem do Urzędu Skarbowego, gdzie dowiedział się o ustanowieniu go jako prezesa spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w W., w dniu 12 października 2016 roku zgłosił utratę dowodu/kradzież tożsamości oraz zawiadomił Komendę Rejonową Policji W. (...). W imieniu odwołującego został zaciągnięty również szereg pożyczek. W dniu 5 sierpnia 2020 roku do Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie VIII Wydział Gospodarczy wpłynął pozew T. G. przeciwko (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. o ustalenie, że pomiędzy stronami nigdy nie istniał stosunek prawny w zakresie sprawowania przez powoda funkcji prezesa zarządu pozwanej spółki oraz stosunek prawny w zakresie posiadania własności udziałów pozwanej spółki, sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt XVII GC 1549/21 i został dopuszczony dowód z opinii biegłego grafologa, który jasno wskazał, że podpisy złożone na dokumentach dotyczących (...) sp. z o.o. w W. nie zostały nakreślone przez T. G.. Sąd Rejonowy, orzekając w ww. sprawie, wyrokiem z dnia 11 czerwca 2024 roku ustalił w pkt 1., że pomiędzy powodem T. G., a pozwanym (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. nie istniał: a. stosunek prawny w zakresie sprawowania przez powoda T. G. funkcji prezesa zarządu pozwanej spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w W.; b. stosunek prawny w zakresie posiadania własności udziałów przez powoda T. G. w pozwanej spółce (...) sp. z o.o., wyrok ten uprawomocnił się w dniu 31 stycznia 2025 roku ( zaświadczenie o utracie lub uszkodzeniu dowodu osobistego – k. 29 a.s., poświadczenie z Komendy Rejonowej Policji W.-(...) – k. 30 a.s., pozew w sprawie XVII GC 1549/21 – k. 27-28v. a.s, wyrok z dnia 11 czerwca 2024 r., sygn. akt XVII GC 1549/21 – k. 84 a.s.).

Pismem z dnia 11 maja 2022 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. powiadomił T. G., że z tytułu bycia wspólnikiem w spółce (...) sp. z o.o. nie posiada zewidencjonowanego konta w ZUS, pouczając że wspólnicy zarejestrowanych w KRS spółek mają obowiązek zgłosić w ZUS siebie jako płatnika składek oraz do ubezpieczeń ( karta bez numeracji akt ZUS).

Pismem z dnia 29 listopada 2022 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. powiadomił T. G. o ustaleniu schematu podlegania do ubezpieczeń społecznych ( karta bez numeracji akt ZUS).

Pismem z dnia 23 marca 2023 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. zawiadomił T. G. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie określenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na jego koncie płatnika składek. Korespondencja została odebrana w dniu 6 kwietnia 2023 roku przez D. G. ( karta bez numeracji akt ZUS).

Pismem z dnia 14 września 2023 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. zawiadomił T. G. o zakończeniu postępowania w sprawie określenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na jego koncie płatnika składek. Korespondencja została odebrana w dniu 21 września 2023 roku przez D. G. ( karta bez numeracji akt ZUS).

Decyzją z dnia 17 stycznia 2024 r., znak: (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. stwierdził, że T. G. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Socjalnych, a zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie 109 973,89 zł, w tym:

1)  z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od 2018-03 do 2023-01 w kwocie: 53 498,46 zł, odsetki za zwłokę: 20 739,00 zł;

2)  z tytułu składek na ubezpieczenia zdrowotne w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od 2018-03 do 2023-01 w kwocie: 23 582,65 zł, odsetki za zwłokę: 8 848,00 zł;

3)  z tytułu składek na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w ramach zakresów numerów deklaracji 01-39 za okres od 2018-03 do 2023-01 w kwocie: 3 305,78 zł, odsetki za zwłokę: 0,00 zł ( karta bez numeracji akt ZUS).

T. G. wniósł odwołanie od ww. decyzji, inicjując niniejsze postępowanie ( odwołanie z dnia 14 lutego 2024 r. – k. 3-4 a.s.).

Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w tym akt rentowych oraz zeznań odwołującego T. G.. Dokumenty nie były kwestionowane przez strony postępowania. Zdaniem Sądu, powołane dokumenty, w zakresie w jakim Sąd oparł na nich swoje ustalenia są wiarygodne. Żaden z nich nie został skutecznie zakwestionowany przez strony procesu tak co do autentyczności, jak zgodności z prawdą treści w nich zawartych. Również zeznania odwołującego, które w pełni pokrywały się z pozostałym materiałem dowodowym, Sąd ocenił jako wiarygodne.

Sąd zważył, co następuje:

Odwołanie T. G. było zasadne.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do rozstrzygnięcia, czy zasadnie zaskarżoną decyzją organ rentowy stwierdził, że T. G. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Socjalnych, a zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie 109 973,89 zł.

Zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 350 t.j.), zwanej dalej ustawą systemową, płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Nadto, stosownie do treści art. 47 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, płatnik składek przesyła w tym samym terminie deklarację rozliczeniową, imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc, nie później niż:

1)  do 5 dnia następnego miesiąca – dla jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych;

2)  do 15 dnia następnego miesiąca – dla płatników składek posiadających osobowość prawną,

3)  do 20 dnia następnego miesiąca - dla pozostałych płatników składek.

Na podstawie art. 32 ustawy systemowej, do składek na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. Natomiast w świetle przepisu art. 23 ust. 1 ustawy, od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika składek odsetki za zwłokę, na zasadach i w wysokości określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa z wyłączeniem art. 56a.

W świetle prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie z dnia 11 czerwca 2024 r., sygn. akt XVII GC 1549/21, w którym ustalono, że pomiędzy powodem T. G., a pozwanym (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. nie istniał: a. stosunek prawny w zakresie sprawowania przez powoda T. G. funkcji prezesa zarządu pozwanej spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w W.; b. stosunek prawny w zakresie posiadania własności udziałów przez powoda T. G. w pozwanej spółce (...) sp. z o.o., co potwierdza, że T. G. nigdy nie był płatnikiem składek z ramienia spółki (...) sp. z o.o., o którym mowa w art. 46 ust. 1 ustawy systemowej.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał odwołanie za zasadne
i na podstawie art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję zgodnie z pkt 1 sentencji wyroku.

W pkt 2 sentencji wyroku Sąd zniósł wzajemnie między stronami koszty postępowania w sprawie. Zgodnie z treścią art. 102 k.p.c. w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Ustawodawca w treści art. 102 k.p.c. nie określił kryteriów, którymi Sąd winien się kierować dokonując oceny czy zachodzi "wypadek szczególnie uzasadniony". W orzecznictwie sądowym i doktrynie ugruntowane jest jednak stanowisko, że do kręgu "wypadków szczególnie uzasadnionych" należą zarówno okoliczności związane z samym przebiegiem procesu, jak i leżące na zewnątrz. Podkreśla się, że zastosowanie art. 102 k.p.c. powinno być oceniane przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności danej sprawy. Ocena stanów faktycznych pod kątem dopuszczalności zastosowania zasady słuszności odnośnie do obowiązku zwrotu kosztów procesu pozostawiona została sądowi, który powinien kierować się w tym zakresie własnym poczuciem sprawiedliwości z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego ( postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 27 kwietnia 2012 r., sygn. akt V CZ 2/12, LEX nr 1214621; z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt I CZ 26/11). Trzeba zaznaczyć, że ocena sądu, czy zachodzi wypadek szczególnie uzasadniony, o którym mowa w art. 102 k.p.c., ma charakter dyskrecjonalny, oparty na swobodnym uznaniu, kształtowanym własnym przekonaniem sądu oraz oceną okoliczności rozpoznawanej sprawy.

Zdaniem Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie zachodzi taki szczególnie uzasadniony przypadek, albowiem organ rentowy wydając zaskarżoną decyzję działał w dobrej wierze, bezsprzecznie mógł pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że T. G. pozostaje dłużnikiem. Dopiero w trakcie postępowania odwoławczego zapadł prawomocny wyrok Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie z dnia 11 czerwca 2024 r., sygn. akt XVII GC 1549/21, który pozwolił ustalić, że T. G. nigdy nie był płatnikiem składek z ramienia spółki (...) sp. z o.o., o którym mowa w art. 46 ust. 1 ustawy systemowej.

.